Bugun...


Doç. Dr. Ali KARATAŞ


facebook-paylas







Dini Öğrenmek ve Dînî Hüküm Üretmek Aynı Şey Değildir
Tarih: 26-07-2017 10:43:00 Güncelleme: 26-07-2017 10:43:00


Radyo, televizyon, gazete ve internet gibi haberleşme ve iletişim araçlarını az da olsa takip edenler dini konularla ilgili bilgi edinebilmektedir. Buradan öğrendiklerinden hareketle birçok insan zaman zaman konu açıldığında din hakkında konuşmakta, hatta bu alanda konuşmanın hazzını hissettiği için bu konular kendisine daha çekici hale gelebilmektedir. Bilgilenme süreci arttığında ve buna bağlı olarak ortaya çıkan merakla insanlar bir okuma sürecine girmektedirler. Böyle olunca da bazen birçoğumuz din hakkında düşünmenin de ötesine geçip ibadet, inanç ve ahlakla ilgili konuşabilecek birer müftü olup hüküm verebilmekteyiz. Bunu din açısından ele aldığımızda herkesin hüküm verip veremeyeceğini de hesaba katmamaktayız. Eğer dinle ilgili konuşmak veya dini öğrenmek dinin istediği bir şey kabul ediliyorsa o zaman hüküm verebilmenin dini açıdan nerede durduğu veya hüküm vermenin herkesin yapabileceği bir iş olup olmadığı da düşünülmelidir. Eğer böyle kabul edilmiyorsa dini alanda konuşmanın insanların hazlarını tatmin etmenin yeri olmadığı da bilinmelidir.

Dinimizin istediklerini yerine getirebilmek için öncelikle dini öğrenmek gereklidir, dinde hüküm vermek değil. Verilmiş hükümleri takip etmek bilmeyenler için yeterlidir; ancak dini anlamak ve yaşamak sadece bundan ibaret değildir. İnsanın bu dini en iyi şekilde öğrenmesi ve bunun için de doğru bilgi kaynaklarından yararlanmalıdır. Bu bazen kitaplar olabileceği gibi bazen alanda uzman kişiler de olabilir. Ancak her yazan doğru olmadığı gibi her söyleyenin söylediği de tek hakikat olmayabilir. Bunun için doğruya ulaşmada ölçü farklı şeyleri dinleyip sözün en güzeline uymaktır. Bir şeyle kendisini sınırlandırmak değildir. Dini hususlarda amaç kişinin kendisi veya kitabın kendisi değildir, doğruyu seçip bunları benimsemek ve Müslümanlığımızı gerçekleştirmektir. Ayrıca temel olarak dini alanda hüküm ortaya koymada şunların bilinmesi bize göre önemlidir:

Nasıl ham petrol doğrudan arabaya konulup araba çalıştırılmıyorsa eldeki bilgiler de doğrudan dini hayatı inşa etmede kullanılmamalıdır. Bu nedenle hadis ve rivayet malzemesiyle ve ayetle doğrudan karşılaşanların, bunların anlamını bilmenin veya rivayetlerle ilgili sahihlik noktasında bir malumata sahip olmanın dini bilgi üretmek için yeterli olmadığının farkına varmasıdır. Bir hastalığa iyi geldiğini bildiğimiz bir ilacı oluşturan maddeleri alıp doğrudan tedavi için kullanmayız. Bir süreci geçirip ilaç haline geldikten sonra ayrıca doktorun tavsiyesi ile alıp ilacı içeriz. Aslında dini malzeme de böyledir. Hadis kitaplarından bir rivayeti alıp üstüne bir de ayet ekleyip dini yaşamak işte böyle bir şeydir. Bu rivayetlerin ve ayetin, bir sürece tabi olmadığı müddetçe kolayca dini inşa için kullanılması ilaç maddelerinin kimyasal süreçlerden geçirilmeden içilmesine benzer. Bu çerçevede ilacın her bir maddesi ayrıca bir ilaç değildir; ancak ilaç için bir kaynaktır. Hadisler ve ayetler de her birisi bir hüküm değil hükmün birer kaynağıdırlar. Bunların uzmanlarınca işlenmesi gerekir. Mesela zekât vermeyi emreden ayet böyledir. Bu ayet hükmün bizzat kendisi değildir. Ancak zekât emrinde hüküm için bir kaynaktır. Hüküm koymak için bizim ayrıca bunun Peygamberimiz tarafından nasıl uygulandığına veya ayetteki hükmün kayıt altına alınıp alınmadığına veya tahsis edilip edilmediğine bakmamız ve bunların hepsini bir araya getirip bir sonuca ulaşmaya ihtiyacımız vardır. Bu iş de herkesin harcı değildir. Her Müslüman zekâtla ilgili ulaşılan bu bilgileri, ayetleri ve hadisleri öğrenir ve bilir; ancak bu hüküm üretmek değildir. Zekâtla ilgili

hükümler ortaya koymak için ilaç maddelerinin uzmanınca işlenmesi gerektiği gibi ayet ve hadislerin de âlimlerce işlenmesi gereklidir. Tabi ki bütün ayet ve hadisler böyle değildir. Mesela anne ve babaya iyilik yapmayı emreden ayet ve hadisler için düşünürsek bunun için ayrıca bir âlime ihtiyacımız olmaz. Onları okuyup anladığımızda da büyüklerimize iyilikte bulunmamız gereklidir; fakat buradan daha karmaşık hükümler elde edilebilecekse bunun için uzmanına başvurmak zorunludur. Velhasıl bu iş kolay değildir ve herkesin harcı da olmayacaktır.





FACEBOOK YORUM
Yorum

YAZARIN DİĞER YAZILARI

ÇOK OKUNAN HABERLER
YAZARLAR
SON YORUMLANANLAR
  • HABERLER
  • VİDEOLAR
FOTO GALERİ
FOTO GALERİ
VİDEO GALERİ
  • AK Parti - Uğur Işılak, Recep Tayyip Erdoğan Dombra
    AK Parti - Uğur Işılak, Recep Tayyip Erdoğan Dombra
  • BURAK AYYILDIZ - Doymadım Doyamadım
    BURAK AYYILDIZ - Doymadım Doyamadım
  • İÇERDE 19. BÖLÜM
    resim yok
  • Osman Zeki Öner
    Osman Zeki Öner
  • Osmanlı
    Osmanlı
  • Kubat Ötme Bülbül
    Kubat Ötme Bülbül
  1. AK Parti - Uğur Işılak, Recep Tayyip Erdoğan Dombra
  2. BURAK AYYILDIZ - Doymadım Doyamadım
  3. İÇERDE 19. BÖLÜM
  4. Osman Zeki Öner
  5. Osmanlı
  6. Kubat Ötme Bülbül
VİDEO GALERİ
YUKARI